جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
ارتباط با ماآرشيوشناسنامه صفحه اصلي
تاریخ 1392/04/23 - روزنامه سراسري صبح ايران(يكشنبه) نسخه شماره 4475

 پيامدهاي خشكي دهان  

شايد افراد بسياري ندانند كه مشكل خشكي دهان كه به‌دليل كاهش ترشح طبيعي بزاق صورت مي‌گيرد، مي‌تواند ما را دچار مشكلات جدي از جمله كاهش حس چشايي، مشكل در بلع و جويدن غذا، صحبت كردن و نيز بيماري‌ها و عفونت‌هاي لثه‌اي و دنداني كند.

از اصلي ترين نشانه هاي خشكي دهان احساس سوزش در دهان، ترك خوردن لب ها، بروز آفت و تبخال و ضايعات قارچي روي زبان يا اطراف لب هاست كه عامل واکنش سيستم ايمني بدن مي شود. اما جداي از علت هاي ذكر شده، عامل ديگري نيز براي سوزش دهان وجود دارد.

لازم است بدانيد كه اگر در دهان تان حداقل به مدت چهار تا شش هفته به طور پيوسته احساس سوزش مي كنيد و با معاينه به پزشك، هيچ علت دهاني و سيستميك يعني بيماري خاصي براي آن يافت نمي شود، بدانيد كه مبتلا به نوعي بيماري روان تني به نام سندرم سوزش دهان هستيد.

شايد با توجه به شيوع انواع سرطان در ميان مردم، ترس برخي افراد نسبت به ابتلاي احتمالي به سرطان با مشاهده هر نوع درد و ناراحتي در نقطه اي از بدن كه علتي براي آن پيدا نمي كنند، قابل باور باشد، اما به گفته دكتر احمد قائم مقامي، متخصص بيماري‌هاي دهان و دندان، چنين افرادي بيماراني هستند كه براي درمان شان بايد به جنبه هاي روان شناسي توجه كرد و حتي دادن داروهاي اعصاب به آنها ممكن است، مشكلي را حل نكند.

اين متخصص، بروز سندرم سوزش دهان را ناشي از چنين مشكلات روحي و اضطرابي مي داند كه بيشتر در سنين پنجاه تا هفتاد سالگي و در زنان حدود سه تا هفت برابر بيش از مردان بروز مي كند.

وي در گفت وگو با "جام جم" علت بروز اين بيماري روان تني را چنين توضيح مي دهد: علت ايجاد سندرم سوزش دهان هنوز به طور قطع مشخص نيست و ديدگاه هاي مختلفي درباره علت آن مطرح شده كه هنوز هيچ كدام به اثبات نرسيده است.

به طور مثال يكي از اين ديدگاه ها كاهش ميزان ترشح هورمون هاي زنانه يعني استروژن و پروژسترون در دوران يائسگي در زنان، اضطراب و افسردگي، اختلالات خواب، بيماري پاركينسون، اختلالات سيستم ايمني بدن و بخصوص ترس از سرطان دهان است.

چرا دهان مي سوزد؟

اگر سوزش و درد در دهان به دنبال بروز آفت دهاني، زخم هاي ناشي از پروتزهاي دهاني يا همراه ضايعات قارچي ويروسي يا بيماري هاي تضعيف كننده سيستم ايمني بروز كند، جزو سندرم سوزش دهان به شمار نمي آيد.

دكتر قائم مقامي ضمن اين توضيح مي گويد: علائم اين نوع سندرم كه نوعي بيماري روان تني محسوب مي شود به صورت احساس سوزش در نوك يا يك سوم قدامي زبان و گاهي كام و لب هاست كه اغلب صبح ها به هنگام برخاستن از خواب آغاز مي‌شود و تا غروب به حداكثر مي رسد، اما در هنگام جويدن و خواب تسكين مي يابد.

البته در بسياري از موارد نوع مزمن اين عارضه با افسردگي بروز پيدا مي كند، اما هنوز مشخص نيست كه افسردگي سبب اين عارضه مي شود يا سندرم سوزش دهان سبب تشديد افسردگي مي شود.

البته اين متخصص بيماري هاي دهان و دندان معتقد است كه ابتلا به پاركينسون نيز به علت اختلالي كه در درك تحريك حسي و مزه در دهان ايجاد مي‌كند، مي تواند پس از افسردگي و اضطراب از علت‌هاي بروز اين سندرم به شمار بيايد.

علت خشكي دهان را پيگيري كنيد

فراموش نكنيد كه بزاق دهان، اولين سد دفاعي بدن براي جلوگيري از ورود باكتري و تكثير آن در دهان و دستگاه گوارش و ممانعت كننده از پوسيدگي دندان ها و بروز بيماري هاي لثه اي است.

پس كاهش بزاق و بروز خشكي و كم آبي دهان و زبان، اتفاقي است كه بايد هرچه زودتر با مراجعه به پزشك و دندانپزشك علت يابي شود تا از بروز عوارض بعدي پيشگيري شود.

دكتر قائم مقامي يادآوري مي كند كه خشكي دهان ممكن است به علت افزايش سن و كاهش عملكرد غدد ترشح كننده بزاق و نيز مصرف بعضي از داروها از قبيل داروهاي ضدافسردگي و ضدفشار خون، آنتي هيستامين ها، مشكلات تيروئيد، ديابت، ايدز در مراحل پيشرفته، سرطان مخاط دهان و فك و وارد شدن ضربه به ناحيه دهان و فك اتفاق بيفتد.

حتي ممكن است در اثر عصبانيت و استرس، به طور موقتي ايجاد شود كه با خوردن مقداري آب برطرف خواهد شد، اما اگر به طور متوالي تكرار شود بايد به دنبال پيدا كردن علت و درمان آن بود.

از پيشگيري تا درمان

سندرم سوزش دهان در آن دسته از بيماراني كه از سرطان ترس دارند، بيشتر بروز مي كند.

پس براي درمان اين بيماران بايد درمان هاي روانشناسي در كنار درمان دارويي صورت بگيرد.

يعني بنابر تاكيد دكتر قائم مقامي درمان هاي موضعي در اين عارضه چندان موثر نيست، اما تجويز داروهاي ضدافسردگي و آرام بخش و از همه مهم تر صحبت با بيمار و مطمئن كردن وي در مورد سرطاني نبودن عارضه بسيار موثر است و در موارد افسردگي شديد مشورت با متخصص اعصاب و روان كمك كننده است.

اما راهكارهايي ساده و موثر براي پيشگيري و از بين بردن خشكي دهان وجود دارد كه مي توان به موارد زير اشاره كرد:

- معاينه دوره اي غدد ترشح كننده بزاق و بررسي آن از سوي پزشك يا دندانپزشك

- نوشيدن روزانه هشت ليوان مايعات

- مصرف كم قهوه و نوشيدني هاي كافئين دار و بيسكويت و شيريني ها

- مصرف نكردن مواد محرك و ادويه ها در غذا

- امتناع از كشيدن سيگار و مصرف داروهاي ضدافسردگي و آرام بخش

- جويدن آدامس بدون قند براي مدت كوتاهي پس از وعده هاي غذايي

- استفاده از بزاق مصنوعي

- شست وشوي دهان چند بار در روز بخصوص بعداز غذا يا خوردن هرنوع مواد خوراكي

- گرداندن آب دردهان قبل از خواب

- حفظ و رعايت بهداشت و سلامت دندان ها


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
دانش و پژوهش
اقتصاد و بازار
مرز پرگهر
در قلمرو ورزش
آگهي