جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
ارتباط با ماآرشيوشناسنامه صفحه اصلي
تاریخ 1396/06/02 - روزنامه سراسري صبح ايران (پنجشنبه) نسخه شماره 5633

 سرمقاله 

پيشرفت سازمان‌ها گرفتار «كلي‌نگري» در اهداف و برنامه‌ها

زهرا کيان بخت

ما به تناسب هر پست و موقعيتي، همواره در بازه‌هاي زماني مختلف، شاهد انتصاب‌ و توديع و معارفه‌هاي مختلفي هستيم. همان طور كه اين روزها هم به واسطه تغيير كابينه و ساير موارد، در بخشها و نهادهاي مختلف، شاهد خداحافظي مسئولان قبلي از سمت خود و روي كارآمدن مسئولان جديد هستيم. در اين گونه زمان‌ها، معمولا رسم بر اين است كه در مراسم توديع مسئول سابق و معرفي مسئول جديد، ضمن تشكر و قدرداني از زحمات مسئول پيشين، براي مسئول جديد آرزوي موفقيت مي‌شود. هرچند اين تقدير و تشكرها في‌نفسه بد نيست، اما به نظر مي‌رسد تعارفاتي كه در زندگي روزمره ما، از ديرباز جاي مهمي را به خود اختصاص داده، فقط به روابط دوستانه و فاميلي محدود نمانده و در رده‌هاي بالاتر و رسمي‌تري مثل همين مراسم‌هاي توديع و معارفه نيز جايگاه ويژه‌اي پيدا كرده است. به همين دليل است كه ما اساسا عادت كرده‌ايم تا نامي از كنار رفتن يك مسئول به ميان آمد، در ادامه آن، فهرستي بلندبالا را از قدمهاي مثبتي كه وي در سمت مديريتي و مسئوليتي خود برداشته و اقدامات مهمي كه انجام داده، مشاهده كنيم. اقداماتي كه مسئول موردنظر، خود در آخرين سخنراني‌هاي قبل از توديعش، به آنها اشاره مي‌كند و با ارائه يك گزارش از عملكرد يك يا چندساله خود، به دفاع از دوران مسئوليتي خود مي‌پردازد. بديهي است كه هيچ مسئولي بعد از اتمام دوره مسئوليت خود نخواهد گفت در فلان بخش و مسأله، كم‌كاري يا بي‌توجهي كرده‌ام، چراكه اين مسأله در كشور ما فرهنگسازي نشده و ما چه در مقام يك شهروند عادي و چه در جايگاه يك مسئول، ترجيح مي‌دهيم حتي درصورت تخطي و اشتباه، به جاي اينكه خودمان را به چالش و نقد كشيده و اشكالات و ايرادات كارمان را بيان كنيم، پيوسته از خودمان دفاع و تعريف كنيم!

پيرو همين مساله، مسئولان حيطه‌هاي مختلف نيز، معمولا وقتي از خدمت خود در يك بخش، خداحافظي مي‌كنند، اولا خودشان به‌طور خودخواسته به ارائه عملكرد خود مي‌پردازند؛ عملكردي كه تماما حاوي جنبه‌هاي مثبت و قوي است و هيچ جايي براي احتمال خطا و كاستي، در آن درنظر گرفته نشده است! و دوما: در مراسم‌ها و برنامه‌هايي كه براي تقدير از مسئول مذكور برگزار مي‌شود نيز همين رسم، برقرار است و برنامه‌هاي اينچنيني، با تشكر و تعارفات معمول و مرسوم شروع شده و به پايان‌ مي‌رسند. اما مساله مهمي كه در لابلاي اين تعريف و تعارف‌ها هميشه گم شده و ناديده گرفته مي‌شود، نبودن يك نقشه راه دقيق و جزئي براي سازمان‌هاست كه در آن مشخص شده باشد از زماني كه يك مسئول بر كرسي مسئوليت تكيه مي‌زند تا زماني كه دوره وي به پايان رسيده و از آن برمي‌خيزد، دقيقا چه مشكلاتي بايد حل و كالعدم شده باشند؟ به طوري كه اصلا نياز به گزارش عملكرد و تعريف و تعارف نباشد؛ بلكه عموم مردم با مشاهده و لمس آثار اين خدمات، بتوانند به وضوح، عملكرد شخص مسئول و مجموعه تحت مديريت وي را دريابند.

اما معضل كلي‌گويي و كلي‌نگري‌اي كه در بخشها، ادارات و سازمانهاي مختلف ما ريشه دوانده، به گونه‌اي است كه اجازه اين دقت‌نظرها و جزئي‌نگري‌ها را سلب مي‌كند. در چنين شرايطي، مسئولان بعد از انتصاب، به بيان پاره‌اي برنامه‌هاي كلي مي‌پردازند و وقتي هم صندلي مسئوليت خود را ترك مي‌كنند، باز هم با بيان برخي كلي‌گويي‌ها از خدماتي ياد مي‌كند كه در اين دوره انجام شده است.

در چنين شرايطي، و وقتي نقشه دقيقي از اقدامات واجب‌الاجرا وجود ندارد، با توديع مسئول مربوطه، به درستي مشخص نيست با توجه به هزينه‌ها، بودجه، تعداد كاركنان و... چه مقدار كار بايستي در طي اين دوره به انجام مي‌رسيده، و ميزان كار انجام شده، حتي درصورت مفيد و قابل اعتنا بودن، آيا بيش‌تر از ميزان واقعي‌اي است كه اين سازمان با توجه به امكانات خود، مي‌توانسته آن را به انجام برساند يا كم‌تر؟ با توجه به اين مساله، به نظر مي‌رسد كشور ما در بخشهاي مختلف، به كنار گذاشتن اين كلي‌نگري و «توجه موردي» به مسائل و امور نياز دارد تا بر حسب آن، تحليل‌، تعريف و تقديرها هم واقع‌بينانه و مبتني بر جزئيات عيني باشند.

zahrakianbakht@yahoo.com


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
دانستني ها
پرشكي
استانها
انرژي
اقتصادي
اجتماعي
هنري
ورزشي
آگهي