جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
ارتباط با ماآرشيوشناسنامه صفحه اصلي
تاریخ 1396/07/04 - روزنامه سراسري صبح ايران (سه شنبه) نسخه شماره 5660

 سرمقاله 

يك رفراندوم و چند احتمال

حميدرضا عسگري

عليرغم تمام مخالفت‌هاي صورت گرفته با جدايي اقليم كردستان از عراق، شاهد برگزاري همه پرسي در شهرهاي مختلف كردستان بوديم. مخالفت قدرت‌هاي جهاني، اتحاديه اروپا و حتي تحريم‌هاي ايران و تركيه نيز نتوانست بارزاني را به توقف اين رفراندوم متقاعد كند و كردها روز گذشته به پاي صندوق‌هاي راي رفتند.

حمايت تل‌آويو با اين اقدام نيز درجاي خود قابل ملاحظه است كه مي توان از آن به عنوان دليلي براي تنش آفرين بودن اين همه‌پرسي ياد كرد. چرا كه اسرائيل در تحولات منطقه‌ صرفاً به دنبال ايجاد جبهه‌هاي مختلف درگيري براي حفظ حاشيه امنيت خود مي‌باشد. مقامات تل‌آويو حمايت از كردها را درحالي پيش گرفته‌اند كه دولت‌هاي ايران، عراق ، تركيه و سوريه با آن مخالف هستند و اين به معناي تهديد منافع قدرت‌هايي است كه اسرائيل با آنها مشكل دارد.

باتمام اين اوصاف همه پرسي همانطور كه پارلمان کردستان تصويب کرد در موعد مقرر خود برگزار شد. اما اين مساله بسته به نتيجه همه پرسي مي تواند دو احتمال را بدنبال داشته باشد:

در صورت راي منفي اكراد به همه پرسي که احتمال آن ضعيف است ، مسعود بارزاني و حزب دموکرات کردستان با شکست سنگيني روبرو خواهند شدکه اين مساله مي تواند در رقابت هاي دروني اقليم کردستان نتايج منفي براي آينده سياسي اين حزب و شخص بارزاني به همراه داشته باشد. از طرفي ديگر نيز به دنبال چنين رخدادي، استقلال کردستان براي سال هاي طولاني از موضوعيت خارج خواهد شد و کارايي خود را نيز به عنوان يک اهرم فشار بر دولت مرکزي عراق به شدت از دست خواهد داد.

در مقابل پاسخ منفي مردم کردستان به استقلال منجر به افزايش توان و قدرت چانه زني دولت مرکزي در برابر برخي خواسته هاي اقليم کردستان خواهد شد که در اين ميان ايجاد محدوديت از سوي دولت مرکزي در مسير توافق اقليم با شرکت هاي نفتي جهت استخراج و فروش نفت و به خصوص مسئله كركوك، را بايستي از جمله ملموس ترين پيامدهاي منفي براي اقليم کردستان درنظر گرفت.

اما احتمال آراي مثبت به جدايي اقليم كردستان از حكومت مركزي عراق نيز بالاست.قابل پيش بيني ترين حالت با توجه به موضع منفي دولت مرکزي و پارلمان عراق نسبت به اين همه پرسي، عدم پذيرش نتيجه همه پرسي از سوي دولت عراق مي باشد. نتيجه پيدايش يک چنين شرايطي در صورت اصرار طرفين بر خواسته هاي خود و ورود اقليم کردستان و دولت عراق به دوره اي نامعلوم از روابط تنش آميز است که با توجه به شرايط بحراني منطقه چشم انداز آينده خاورميانه را تيره تر از آنچه هست خواهد کرد.

اين احتمال نيز وجود دارد که با وساطت و نقش آفريني ديگر بازيگران، دولت عراق و اقليم کردستان وارد مذاکره با يکديگر شوند تا در قبال اجرايي نشدن نتيجه همه پرسي از سوي اقليم کردستان، دولت عراق نيز ضمن اجرايي کردن بخش هايي از قانون اساسي در ارتباط با کرکوک، برخي امتيازات عمدتا اقتصادي در بخش هاي بودجه اي يا نفتي را براي اين اقليم درنظر بگيرد.

در صورت وقوع چنين حالتي که البته احتمال آن نيز بالاست، اگرچه اقليم کردستان مي تواند همچنان مساله استقلال کردستان را به اهرم فشاري جدي در روابط آينده خود با دولت مرکزي تبديل کند اما اين مساله يعني اجرايي نشدن نتيجه همه پرسي در قبال گرفتن امتياز از دولت مرکزي به احتمال زياد منجر به شکل گيري اختلافات و اعتراضات داخلي در اقليم کردستان خواهد شد که تبعات منفي آن کل عراق و حتي منطقه را نيز از خود متاثر خواهد ساخت.

بحث ديگر افزايش اقدمات تنبيهي ازسوي متحدان عراق مي‌باشد. نبايد اين نكته را فراموش كرد كه كردستان بدون حمايت‌ها و تمهيدات سياسي و اقتصادي كشورهايي همچون ايران و تركيه با مشكلات فراواني مواجه خواهد شد. موقعيت جغرافيايي اين اقليم به گونه‌اي است كه اگر جدايي آن از عراق قطعي شود ايران و تركيه تنها درمورد تردد مرزي اجازه نخواهد داد هرگونه پروازي به اقليم كردستان صورت گيرد. و يا به لحاظ تامين هزينه‌ها كه اغلب از درآمد نفت حاصل مي‌شود مشكلات فراواني براي بارزاني و دولتش به وجود خواهد آمد. اين را نيز بايد مورد توجه قرار داد درگيري ميان اكراد و نيروهاي عراقي مي‌تواند بحراني برنامه ريزي شده براي ملتهب ماندن قلب خاورميانه از سوي قدرت‌هاي بزرگ باشد.

hamidasgari2020@yahoo.com


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
دانستني ها
پرشكي
استانها
انرژي
اقتصادي
اجتماعي
هنري
ورزشي
آگهي