جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
ارتباط با ماآرشيوشناسنامه صفحه اصلي
تاریخ 1398/01/27 - روزنامه سراسري صبح ايران (سه شنبه) نسخه شماره 6090

 يادداشت 

 كاربرد هوش مصنوعي در مکان‌يابي بهينه

Usage artificial intelligence In optimal location

منصور يحيوي

Yahyavi.ir@gmail.com

مکان گزيني جهت اسکان موقت شهروندان به‌ويژه در کلان‌شهرها، پس از بروز سوانح طبيعي ازجمله: زلزله، سيل و ساير بلاهاي طبيعي امري مهم و حياتي است. مطالعات و تجربيات نشان مي‌دهد، اگر هنگام بحران ضوابط برنامه ريزي و اجراي اسکان موقت از قبل تعيين نشوند، ممکن است فاجعه ديگري به‌مراتب وخيم‌تر از سانحه اوليه به دنبال داشته باشد. با اين وجود، يکي از مشکلات بزرگ سازمان‌هاي درگير در مديريت بحران شهري، فقدان يک مدل مکاني جامع به‌منظور اعمال يک مديريت واحد در انتقال ساکنين شهر به مکان‌هاي اسکان موقت پس از وقوع حادثه مي‌باشد.

پيچيدگي موجود در توزيع مکاني جمعيت و ساختمان‌ها در کنار خصوصيات مکاني و توصيفي ديگر عوارض شهري که منجر به تعريف انواع مختلف سطوح دسترسي مي‌شود، باعث شده است تا در اين نوع مدل‌سازي با معيارهاي بهينه سازي معمول در اين نوع مسائل(فاصله تا کاربري‌هاي سازگار و ناسازگار و همچنين حداقل کردن هزينه‌هاي بهينه سازي) درگير شويم. مساله اي كه در اسكان موقت شهروندان زلزله كرمانشاه شاهد بوديم.

هنگامي‌که عمليات مکان‌يابي در فضاي ترکيبي داده‌هاي موجود و هم‌چنين فرآيند بهينه‌سازي مکاني انجام شود، به علت وجود محاسبات پيچيده و زمان‌بر در بعضي مواقع غيرممکن بودن اجراي مدل روش هاي مرسوم در اين زمينه، کارايي لازم را در ارائه نتايج بهينه نخواهند داشت. متأسفانه در اين مورد مي‌توان به مديريت بحران کلان‌شهري مثل تهران بعد از وقوع حادثه احتمالي اشاره كرد.

در مکان‌يابي پناهگاه اسکان موقت در شهر تهران، به دليل نياز به مساحت زياد جهت اسکان جمعيت، با مسئله متفاوتي نسبت به ديگر مسائل مکان يابي مواجه هستيم. چراکه مکان‌هاي قابل‌استفاده و مجاز براي اين منظور از قبل شناسايي شده‌اند. بنابراين هدف يافتن مکان هاي جديد نيست بلکه بهينه‌سازي ترکيبي از مکان هاي موجود مي باشد. اما با در نظر گرفتن جمعيت شهر و نسبت جمعيت نيازمند به اسکان موقت، ضرورتي براي به به‌کارگيري تمامي موارد ذکرشده نمي‌باشد.

پس انتخاب يک مجموعه از مکان هاي موجود از بين حالت‌هاي مختلف، مساله اي که نيازمند به‌کارگيري روشي مناسب، هدفمند و علمي مي باشد. با توجه به اينکه بهينه‌سازي فرآيند اسکان موقت در سه فاز تعيين مکان‌هاي بهينه امن، تعيين مسيرهاي بهينه و تخصيص جمعيت در اماکن هدف صورت مي‌گيرد. به نظر مي‌رسد، روش‌هاي هوش مصنوعي ازجمله كاربرد هوش در GIS به‌منظور بهينه‌سازي هر چه بيشتر فرايند مکان‌يابي در حل اين مشکل کمک به سزايي ايفا كند. مکان‌يابي و تخصيص يکي از مسائلي مي‌باشد که هم‌زمان در سيستم‌هاي اطلاعات جغرافيايي و تحقيق در عمليات تحقيقات فراواني بروي آن انجام مي‌گيرد.

تجربيات حاصل از وقوع بحران و بلايا در ايران و جهان نشان داده است که هرچند سازمان‌ها، نهادها و مؤسسات امدادي دولتي و غيردولتي، آمادگي کافي و لازم براي حضور و اقدام به‌موقع درصحنه‌هاي آسيب ناشي از بلايا و سوانح را دارند، اما به دلايل مختلف ازجمله: ناتواني مديريت در سطوح کشوري، منطقه اي و سازماني، عدم وجود هماهنگي بين و درون بخشي، فقدان برنامه ي مدون کارآمد و اثربخش، تعريف نشدن سامانه¬ي فرماندهي در سازمان ها، نامشخص بودن حدود و اختيارات سازماني، عدم وجود رهبري متمرکز و عدم وجود مديران آموزش‌ديده و آگاه به علم مديريت بحران، سبب شده است که بشر در مواجه با بلايا احساس ضعف و ناتواني نمايد.


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
انرژي
پزشكي
اقتصادي
استانها
ورزشي
آگهي